Εξωσωματική Γονιμοποίηση
Τι είναι η εξωσωματική γονιμοποίηση (IVF);
Η εξωσωματική γονιμοποίηση (IVF) είναι μία σύγχρονη μέθοδος υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, η οποία προσφέρει ουσιαστική λύση σε γυναίκες και ζευγάρια που επιθυμούν να αποκτήσουν παιδί, αλλά αντιμετωπίζουν δυσκολίες σύλληψης λόγω υπογονιμότητας.
Κατά τη διαδικασία της εξωσωματικής, λαμβάνονται ωάρια από τη γυναίκα και γονιμοποιούνται στο εργαστήριο με σπερματοζωάρια του άνδρα. Στη συνέχεια, τα γονιμοποιημένα ωάρια, δηλαδή τα έμβρυα, μεταφέρονται στη μήτρα με στόχο την επιτυχή εμφύτευση και την επίτευξη εγκυμοσύνης.
Η επιτυχία της εξωσωματικής γονιμοποίησης εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Οι σημαντικότεροι είναι η ηλικία της γυναίκας, η ποιότητα του σπέρματος, η αιτία της υπογονιμότητας, καθώς και η εμπειρία και η επιστημονική κατάρτιση του εξειδικευμένου γυναικολόγου και του εμβρυολόγου που παρακολουθούν τη θεραπεία.
Σε ποιες περιπτώσεις προτείνεται η εξωσωματική γονιμοποίηση;
Η εξωσωματική γονιμοποίηση προτείνεται σε περιπτώσεις όπου η φυσική σύλληψη δεν είναι εφικτή ή όταν άλλες μέθοδοι υποβοηθούμενης αναπαραγωγής δεν έχουν αποδώσει. Οι συχνότεροι λόγοι για τους οποίους ένας ειδικός μπορεί να συστήσει IVF είναι οι εξής:
- Απόφραξη ή σοβαρή δυσλειτουργία των σαλπίγγων
- Ποιοτικά ή ποσοτικά προβλήματα στο σπέρμα
- Ποιοτικά ή ποσοτικά προβλήματα στα ωάρια, ιδιαίτερα σε γυναίκες άνω των 37 ετών
- Αποτυχία άλλων τεχνικών υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, όπως πρόκληση ωορρηξίας ή σπερματέγχυση
- Υπογονιμότητα αγνώστου αιτιολογίας
Η διαδικασία της εξωσωματικής γονιμοποίησης στην Αθήνα
Η διαδικασία της εξωσωματικής γονιμοποίησης περιλαμβάνει συγκεκριμένα στάδια, τα οποία σχεδιάζονται εξατομικευμένα ανάλογα με το ιατρικό ιστορικό και το πρωτόκολλο που ακολουθείται.
-
Διέγερση ωοθηκών και παραγωγή ωαρίων
Στο πρώτο στάδιο χορηγείται στη γυναίκα φαρμακευτική αγωγή με ενέσιμα σκευάσματα για περίπου 10 έως 14 ημέρες, με στόχο την ανάπτυξη περισσότερων του ενός ωαρίων. Κατά τη διάρκεια αυτής της φάσης πραγματοποιούνται τακτικοί υπερηχογραφικοί έλεγχοι, ώστε να παρακολουθείται η ωρίμανση των ωοθυλακίων και να καθοριστεί η κατάλληλη χρονική στιγμή για τη λήψη των ωαρίων. -
Λήψη ωαρίων
Η ωοληψία πραγματοποιείται με τη χρήση βελόνας και υπερηχογραφικής καθοδήγησης, μέσω του κόλπου, ώστε να συλλεχθούν τα ωάρια από τις ωοθήκες. Πρόκειται για σύντομη, ανώδυνη και ασφαλή διαδικασία, η οποία γίνεται με ελαφρά αναισθησία. Συνήθως, λίγες ώρες μετά, η γυναίκα μπορεί να επιστρέψει στην καθημερινότητά της. Την ίδια ημέρα λαμβάνεται και το σπέρμα, το οποίο θα χρησιμοποιηθεί για τη γονιμοποίηση. -
Εξωσωματική γονιμοποίηση
Στο εμβρυολογικό εργαστήριο, μετά από ειδική προετοιμασία, τα ωάρια συνδυάζονται με τα σπερματοζωάρια με στόχο τη γονιμοποίηση. Την επόμενη ημέρα αξιολογείται ο αριθμός των γονιμοποιημένων ωαρίων, ενώ τις επόμενες ημέρες παρακολουθείται η εξέλιξη των εμβρύων μέχρι το στάδιο των βλαστοκύστεων, εφόσον αυτό είναι εφικτό. -
Εμβρυομεταφορά
Περίπου 5 ημέρες μετά την ωοληψία, οι βλαστοκύστες τοποθετούνται στη μήτρα με τη βοήθεια ειδικού καθετήρα. Η εμβρυομεταφορά είναι μία απλή διαδικασία που δεν απαιτεί αναισθησία. Μετά την ολοκλήρωσή της, η γυναίκα παραμένει για σύντομο χρονικό διάστημα σε ανάπαυση και στη συνέχεια επιστρέφει στο σπίτι της. Η επιτυχία της εμφύτευσης ελέγχεται συνήθως 10 έως 14 ημέρες αργότερα με τεστ εγκυμοσύνης.
Μέθοδος εξωσωματικής σε φυσικό κύκλο
Για γυναίκες που δεν επιθυμούν ή δεν μπορούν να ακολουθήσουν φαρμακευτική αγωγή διέγερσης των ωοθηκών, υπάρχει η επιλογή της εξωσωματικής γονιμοποίησης σε φυσικό κύκλο.
Η βασική διαφορά της μεθόδου αυτής σε σχέση με την κλασική εξωσωματική είναι ότι η λήψη αφορά συνήθως ένα ή δύο ωάρια, χωρίς να προηγείται έντονη ορμονική διέγερση των ωοθηκών.
Η εξωσωματική σε φυσικό κύκλο προτείνεται κυρίως σε γυναίκες που:
- Εμφανίζουν χαμηλή ανταπόκριση των ωοθηκών ακόμη και μετά από υψηλές δόσεις ορμονικής διέγερσης
- Έχουν ιστορικό αποτυχημένων προσπαθειών εξωσωματικής γονιμοποίησης
- Δεν επιτρέπεται να λάβουν ορμονική θεραπεία διέγερσης των ωοθηκών
Mini IVF – Mini εξωσωματική γονιμοποίηση
Η Mini IVF αποτελεί μία πιο ήπια μορφή υποβοηθούμενης αναπαραγωγής και ακολουθεί τη βασική διαδικασία της εξωσωματικής γονιμοποίησης, με τη χρήση μικρότερης ποσότητας φαρμάκων, τα οποία χορηγούνται από το στόμα ή μέσω περιορισμένου αριθμού ενέσεων.
Η μέθοδος αυτή απευθύνεται κυρίως σε γυναίκες που:
- Επιθυμούν να προχωρήσουν σε εξωσωματική γονιμοποίηση με όσο το δυνατόν λιγότερη φαρμακευτική επιβάρυνση
- Με βάση την ορμονική τους εικόνα αναμένεται χαμηλή ανταπόκριση στην κλασική διέγερση της εξωσωματικής
- Έχουν αυξημένο κίνδυνο υπερδιέγερσης των ωοθηκών με τη συμβατική θεραπεία εξωσωματικής γονιμοποίησης
Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας της εξωσωματικής γονιμοποίησης ακολουθεί συνήθως μία περίοδος περίπου 10 ημερών αναμονής, μέχρι να πραγματοποιηθεί ο έλεγχος της β’ χοριακής στο αίμα, ο οποίος θα δείξει αν έχει επιτευχθεί εγκυμοσύνη.
Στο διάστημα αυτό χορηγείται από το στόμα ειδική ορμονική υποστήριξη, με στόχο την ενίσχυση του ενδομητρίου και τη διευκόλυνση της εμφύτευσης του εμβρύου.
Κατά τις ημέρες αυτές, συμπτώματα όπως πόνος στο στήθος, αίσθημα βάρους ή τάσης στην κοιλιά και κατακράτηση υγρών δεν αποτελούν ασφαλή ένδειξη εγκυμοσύνης, καθώς συνδέονται συχνά με τη φαρμακευτική αγωγή.
Πιθανές επιπλοκές κατά τη διάρκεια της θεραπείας εξωσωματικής γονιμοποίησης
Η εξωσωματική γονιμοποίηση θεωρείται μία ασφαλής μέθοδος υποβοηθούμενης αναπαραγωγής και η πιθανότητα εμφάνισης σοβαρών επιπλοκών είναι γενικά πολύ χαμηλή.
Μία από τις βασικές καταστάσεις που χρειάζεται να αναφερθούν είναι το σύνδρομο υπερδιέγερσης των ωοθηκών. Πρόκειται για υπερβολική αντίδραση των ωοθηκών στη φαρμακευτική αγωγή διέγερσης, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε αυξημένη παραγωγή οιστρογόνων.
Η κατάσταση αυτή μπορεί να συνοδεύεται από συμπτώματα όπως κοιλιακό άλγος, έμετοι και αιματολογικές διαταραχές, ενώ σε πιο σπάνιες περιπτώσεις ενδέχεται να απαιτηθεί νοσηλεία για στενή ιατρική παρακολούθηση.
Επίδραση της θεραπείας εξωσωματικής γονιμοποίησης στα έμβρυα
Τα έμβρυα που προκύπτουν μέσω εξωσωματικής γονιμοποίησης εμφανίζουν ελαφρώς αυξημένη πιθανότητα για ορισμένες γενετικές ανωμαλίες, χωρίς όμως αυτό να μεταβάλλει ουσιαστικά τη συνολική εικόνα ασφάλειας της μεθόδου, καθώς το απόλυτο ποσοστό παραμένει χαμηλό.
Οι σύγχρονες διαγνωστικές εξετάσεις κατά την εγκυμοσύνη μπορούν με υψηλή ακρίβεια να εντοπίσουν ή να αποκλείσουν πιθανές γενετικές διαταραχές, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην παρακολούθηση της φυσιολογικής ανάπτυξης του εμβρύου.
Γιατί εξωσωματική γονιμοποίηση με τον γυναικολόγο Άρη Τσιγκρή;
- Η αντιμετώπιση της υπογονιμότητας βασίζεται σε σύγχρονα επιστημονικά πρωτόκολλα, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες της Ορμονικής Σχολής της Φρανκφούρτης (Frankfurter Hormonschule).
- Τα ποσοστά επιτυχίας του ιατρείου, με κριτήριο την επίτευξη εγκυμοσύνης με θετική καρδιακή λειτουργία, καταγράφονται υψηλά και ξεπερνούν σημαντικά τον διεθνή και ελληνικό μέσο όρο, βάσει αποτελεσμάτων από την κλινική Hygeia IVF Εμβρυογένεσις.
- Σε γυναίκες με ενδιάμεσα ωοθηκικά αποθέματα εφαρμόζεται μακρύ πρωτόκολλο διέγερσης, με στόχο τη συλλογή του μέγιστου δυνατού αριθμού ώριμων ωαρίων.
- Η εμβρυομεταφορά πραγματοποιείται αποκλειστικά με έμβρυα 5ης ή 6ης ημέρας ανάπτυξης, δηλαδή βλαστοκύστες, ώστε να μειώνεται η πιθανότητα μεταφοράς εμβρύων με μικρή δυναμική εμφύτευσης ή γενετικές ανωμαλίες.
- Σε γυναίκες με λιγότερο ευνοϊκή πρόγνωση, όπως ηλικία άνω των 35 ετών ή ιστορικό αποτυχημένων προσπαθειών, χρησιμοποιείται κατά την εμβρυομεταφορά το ειδικό μέσο EmbryoGlue, το οποίο έχει συσχετιστεί με αύξηση της πιθανότητας επιτυχίας κατά 25-40%.
Συχνές Ερωτήσεις
της Γερμανικής Εταιρείας Μαιευτικής και Γυναικολογίας
